Zojuist op Uitzending Gemist naar Mandy gekeken. Ze was een van de finalisten voor Popstars. Mandy is de assistente van mijn tandarts. Hij zat ook ik de zaal. Helaas heb ik hem niet gezien. Mandy wel!

Wat een prestatie! Normaal kijk ik niet naar Popstars, maar als je ziet hoeveel show eromheen gemaakt wordt, hoeveel licht- en geluidseffecten de zintuigen overspoelen, hoeveel aandacht er wordt besteed aan de make-up en de kleding, dan is het een wonder dat de zangers er nog een noot uitkrijgen. Alles wordt gedaan om het zingen naar de achtergrond te schuiven, en dan word je beoordeeld op... het zingen! Mandy heeft de finale helaas niet gehaald, maar ze heeft wel een uitzonderlijke prestatie geleverd. De uitslag was waarschijnlijk pijnlijk, maar ze heeft het toch geprobeerd. Het is niet mijn tak van sport, maar iedereen die probeert te excelleren in iets, verdient lof (behalve als dat iets moreel verwerpelijk is). 

Om even een contrast te schetsen: de laatste muzikale avond die wij in de parochie hadden, was een avond over de invloed van Calvijn op de kerkmuziek. Arnout Heerings liet zien hoe snoeihard die invloed is geweest. Adieu meerstemmigheid, adieu belcanto, adieu Missen. Wat overbleef was de sonore psalmenzang. Liefst zonder orgel, maar dat pikten de meeste mensen toch niet. 

Daags na deze avond ging ik naar Antwerpen voor de unieke expositie waarin de oude doeken uit de Onze Lieve Vrouwekathedraal weer eens op hun oude plek waren gehangen. Wat een feest van kleur en een innigheid qua thematiek! De oude meesters combineerden vakmanschap met passie. De verdachtmaking van die passie door de grote reformatoren, Calvijn voorop, heeft ons van veel moois beroofd. Al die prachtige oude kerken die veranderden in lijkhuizen: witgekalkt en stil. Zeker, ook dit kan zijn charme krijgen, maar het is de charme van de kaalheid. Niet de charme van de bonte veelzijdigheid die God in zijn schepping heeft gelegd. Wat dat betreft past Popstars meer bij katholieken dan bij protestanten. Al wil ik allerminst suggereren dat in onze godshuizen popmuziek moet klinken... Het eigen geluid in de Catholica is gewoon Gregoriaans.

Dan nog iets over mijn boekje; het mythenboekje dat is verschenen. Het is 4 december klaar. In de Tilburgse Koerier heeft een voorbeschouwing gestaan. Waar gaat het over? '10 mythen over Kerk & Tilburg'. Met een paar andere schrijvers heb ik de belangrijkste clichés over het katholieke verleden van de stad ontzenuwd, met leuke cartoons erbij. De eerste bestellingen zijn binnen. Als geïnteresseerden zich willen melden: 013-4683093 of: Dit e-mail adres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit onderdeel te kunnen bekijken De prijs zal € 10,00 zijn. 

Gisteren kreeg ik de eerste negatieve reactie onder ogen. Anoniem. Van een echte Nietzscheaan (aanhanger van Nietzsche). Ze bestaan nog! De titel van het krantenartikel was: 'Ik wil nu eens positief licht over de kerk laten schijnen'. De anonieme Nietsist had van 'schijnen' gemaakt 'schijten'. En daaronder geschreven:'WAARHEID ≠ omliegen & bedriegen! HITLERJUGEND??! Aap, droeve paap!' Ik moest er wel om lachen. Er zat ook een aantal teksten van Nietzsche zelf bij. Ik deel er een paar met u. De cursiveringen staan in de tekst zelf:

'Dit ja-zeggende boek giet zijn licht, zijn liefde, zijn tederheid uit over louter kwalijke dingen, het geeft ze 'de ziel', het goede geweten, het verheven recht en voorrecht om te bestaan weer terug. De moraal wordt niet meer aangevallen, ze speelt alleen geen rol meer.'

Ik moet toegeven. Nietzsche schrijft meeslepend. Iets meer dan zijn anonieme volgeling. Nog een mooie:

'Nadat het ja-zeggende deel van mijn taak volbracht was, kwam de nee-zeggende, needoende helft ervan aan de beurt: de herwaardering van de tot nu toe geldende waarden zelf, de grote oorlog, - het naderbij roepen van een dag van beslissing. Hierbij inbegrepen het bedachtzame rondkijken naar verwante geesten die mij vanuit hun kracht tot vernietigen de helpende hand zouden bieden.'

Wauw! Dat klinkt spannend. In zijn nietszeggendheid is Nietzsche toch fascinerend. Helaas ook fascistisch. Neen, niet dat der Friedrich zelf geweld pleegde, maar hij verheerlijkte het loslaten van het oude mensbeeld zozeer, dat de weg wel heel goed werd geëffend voor bruine engerds die mindere mensen de ruimte benamen.

Dan de uitsmijter: 

'In alle ernst, vóór mij wist niemand de rechte weg, de weg omhoog: pas sedert mijn optreden zijn er weer verwachtingen, opgaven, voor te schrijven wegen die de cultuur moet gaan.- ik ben hun blijde boodschapper... Juist daarom ben ik ook een noodlot. 

Hoezee! De mensheid begint te leven met Nietzsche. Hij brengt de blijde boodschap van de morele ontworteling. Ja, en wat nog verrassender is: hij kreeg gelijk. Het anti-conservatisme in Europa is zo sterk geworden,  - van peuterschool tot universiteit wil niemand meer iets anders dan vooruitgaan, nieuwe grenzen verkennen, oude theorieën weerleggen - dat Nietzsche toch een standbeeldje verdient.

Het jammere is wel dat tegenwoordig de mensen even massaal immoreel leven als ze vroeger moreel leefden. Het kuddeprincipe, waar der Friedrich zich vooral tegen afzette, is nog steeds het praktische beginsel van complete generaties. De moraal is nog steeds een massamoraal, alleen is de inhoud verlaagd. De enige morele grens die nog op breed draagvlak kan rekenen (nog meer dan het milieu) is het kwaad doen aan kinderen. Dat mag nooit en te nimmer. Mee eens, maar als vervolgens Zwarte Piet zijn roe moet inleveren omdat we nooooit meer kinderen bang mogen maken, dan laat deze overspannen eenzijdigheid juist onze morele vertwijfeling zien. Lieve help! Zou er dan toch goed en kwaad zijn?

Slotvraag: Zou Niezsche anno 2010 misschien katholiek worden? Gewoon omdat hij dan tegen de stroom in ging? Waarschijnlijk niet. Daarvoor had hij teveel hekel aan priesters. Wie zou zijn pastoor geweest zijn? Ik zal het eens vragen aan een collega. Die weet daar meer van dan ik. Ik houd me bezig met kleine mythen. Nietzsche is een grote mythe.